top

Porozumienia o repartycji kosztów (CCA)

Wytyczne OECD w sprawie cen transferowych dla przedsiębiorstw wielonarodowych i administracji podatkowych zawierają w rozdziale VIII omówienie porozumień o repartycji kosztów (cost contrinution arrangment – CCA) między dwoma lub większą liczbą przedsiębiorstw powiązanych (oraz ewentualnie niepowiązanych).

Celem rozdziału jest przedstawienie definicji CCA oraz normy pozwalającej ustalić czy dane porozumienie jest zgodne z zasadą pełnej konkurencji, omówienie sposobów ustalania uczestników porozumienia i traktowania spółek o celach specjalnych, wskazania korekt, jakich należy dokonać, gdy warunki porozumienia CCA uznaje się za niezgodne z zasadą pełnej konkurencji, a także przedstawienie przystąpienia do i wycofania się z CCA oraz dokumentacji jaką należy przygotować [1].

Porozumienie o repartycji kosztów jest ramową umową pozwalającą grupie przedsiębiorstw dzielić koszty i ryzyka związane z produkcją lub uzyskaniem dóbr, usług albo praw oraz ustalać charakter i zakres interesów każdego uczestnika porozumienia w takich dobrach, usługach albo prawach. Korzyści uzyskiwane przez uczestników porozumienia powinny być proporcjonalne do ich udziałów w całości wkładów do tego porozumienia. Zaznaczyć również należy, że każda ze stron porozumienia może eksploatować przypadającą jej część efektów CCA samodzielnie, bez wnoszenia dodatkowych opłat licencyjnych lub innego wynagrodzenia, natomiast każdy inny podmiot musi przekazać uczestnikowi porozumienia właściwe wynagrodzenie za korzystanie z całości lub części przypadającego mu udziału w CCA.

Najczęstszym typem porozumienia o podziale kosztów jest umowa o wspólnych pracach badawczo–rozwojowych, lecz nie są one ograniczone do tego typu działalności. Strony porozumienia mogą na przykład udostępnić swe zasoby w celu scentralizowania usług w zakresie zarządzania czy administracji lub w celu przygotowania i rozwinięcia wspólnej kampanii reklamowej na rynkach uczestników. Uczestnicy porozumienia CCA mogą także zadecydować, że cała działalność (lub jej część) związana z realizacją celów porozumienia będzie prowadzona przez podmiot niepowiązany, który za prace badawczo-rozwojowe, produkcję czy świadczenie usług będzie pobierał wynagrodzenie wolnorynkowe.

Warunki porozumienia CCA uważa się za zgodne z zasadą pełnej konkurencji, gdy wkład wniesiony przez uczestnika porozumienia (po uwzględnieniu ewentualnych płatności wyrównawczych) jest taki sam jak wkład, który byłoby gotowe wnieść niezależne przedsiębiorstwo w porównywalnych okolicznościach, uwzględniając korzyści, jakich można oczekiwać od porozumienia. W przeciwnym wypadku korzyści uzyskane przez jednego z uczestników porozumienia mogą być niewystarczające w stosunku do wniesionego przez niego wkładu, a inny uczestnik odniesie korzyści nadmierne w porównaniu do tego, co mógłby uzyskać jako przedsiębiorstwo niezależne. Jeśli taka sytuacja miałaby miejsce niezbędne byłoby dokonanie odpowiedniej korekty przywracającej porozumieniu przymioty rynkowości.

Udział w porozumienia o repartycji kosztów od zwykłego wewnątrzgrupowego transferu dóbr lub usług odróżnia fakt, że całość lub część wynagrodzenia stanowią oczekiwane przez uczestników porozumienia korzyści z tytułu przekazanych zasobów i umiejętności. Wzajemne korzyści są podstawą porozumienia CCA, a strona nie może być traktowana jako jego uczestnik, jeżeli oczekuje korzyści tylko z części, a nie całości porozumienia. Uczestnik powinien więc przypisać sobie udział w mieniu lub usługach będących przedmiotem porozumienia CCA i oczekiwać, że będzie w stanie samodzielnie wykorzystywać przypisany udział. Wymóg przewidywania korzyści nie jest jednak tożsamy z koniecznością osiągnięcia sukcesu w pracach (np. badawczych) prowadzonych w ramach porozumienia.

Przy wdrażaniu porozumienia należy szczególnie zadbać o stosowanie odpowiedniego klucza podziału przyszłych korzyści, tym bardziej, że nawet najbardziej właściwe rozwiązania w odniesieniu do danego porozumienia mogą tracić swoje zalety w miarę upływu czasu i zmieniających się okoliczności. Dlatego czasami zdarza się, że konieczne jest dokonywanie płatności wyrównawczych w celu skorygowania proporcjonalnych udziałów uczestników we wkładach. Dodatkowo jeśli porozumienie obejmuje kilka rodzajów działalności, a nie wszyscy uczestnicy zamierzają korzystać z wyników osiąganych w jednej z dziedzin, to koszty z nią związane oraz osiągane dzięki niej korzyści dzielone będą jedynie pomiędzy pozostałych uczestników porozumienia CCA.

Istnieje możliwość dołączenia do porozumienia CCA w trakcie jego trwania. Nowy uczestnik może uzyskać część korzyści płynących z wcześniejszej działalności w ramach tego porozumienia. W takiej sytuacji dotychczasowi uczestnicy porozumienia przekazują część swoich uprawnień do wyników CCA. Zgodnie z zasadą pełnej konkurencji przyłączenie się nowego podmiotu do porozumienia musi wiązać się z dokonaniem opłaty wpisowej mającej charakter wpłaty wyrównawczej. W niektórych przypadkach zdarza się, że nie powstała jeszcze żadna korzyść z funkcjonowania porozumienia i dlatego nie może zostać naliczona opłata wyrównawcza.

Analogicznie, jeśli uczestnik decyduje się opuścić porozumienie i ceduje swoją część osiągniętych wcześniej wyników oraz prowadzonych obecnie prac na pozostałych uczestników porozumienia musi zgodnie z zasadą pełnej konkurencji otrzymać od nich opłatę określaną jako „odstępne”. Jednakże, jeśli podczas realizacji porozumienia nie została wytworzona żadna wartość, odstępne nie jest wypłacane. Co ważne, gdy uczestnik przystępuje lub odstępuje od porozumienia może zaistnieć potrzeba dokonania korekty proporcjonalnych wkładów do udziałów (na podstawie zmiany proporcjonalnych udziałów w oczekiwanych korzyściach) dla zwiększonej lub zmniejszonej liczby uczestników porozumienia.

Gdy porozumienie CCA wygasa każdy uczestnik porozumienia powinien uzyskać swój udział w korzyściach będących wynikiem działalności w ramach porozumienia, proporcjonalny do jego wkładu. Uczestnik może także uzyskać kompensatę od jednego lub większej liczby uczestników w zamian za zrzeczenie się swojego udziału w wynikach osiągniętych w ramach porozumienia o repartycji kosztów.

Uczestnicy porozumienia powinni gromadzić informacje o charakterze działalności w ramach porozumienia, o warunkach porozumienia i jego zgodności z zasadami wolnego rynku. Dlatego każdy uczestnik powinien mieć dostęp do szczegółowych danych dotyczących prowadzonych badań i innych prac, wysokości wkładów każdego z uczestników, przewidywanych i rzeczywistych wydatków ponoszonych w związku z porozumieniem. W zakresie wstępnych warunków porozumienia CCA użyteczne informacje mogą obejmować:

  • listę uczestników porozumienia,
  • listę innych przedsiębiorstw powiązanych uczestniczących w działalności w ramach porozumienia CCA lub tych, które mogą eksploatować lub wykorzystywać wyniki działalności będącej przedmiotem takiej działalności,
  • zakres działalności i konkretne projekty objęte porozumieniem CCA,
  • okres obowiązywania porozumienia,
  • sposób, w jaki wymierzany jest proporcjonalny udział każdego uczestnika w oczekiwanych korzyściach oraz prognozy stosowane przy takich szacunkach,
  • formę i kwotę początkowego wkładu każdego uczestnika, a także szczegółowy opis sposobu ustalania wartości udziałów początkowych i bieżących,
  • opis zasad księgowych wykorzystywanych przy szacowaniu wydatków i wartości wkładów, stosowanych w sposób spójny dla wszystkich uczestników porozumienia,
  • podział przewidywanych obowiązków i zadań związanych z działalnością w ramach porozumienia między uczestnikami porozumienia a innymi przedsiębiorstwami,
  • procedury przystąpienia, odstąpienia lub wygaśnięcia porozumienia,
  • przepisy przewidujące płatności wyrównawcze lub korektę warunków porozumienia w celu odzwierciedlenia zmiany okoliczności ekonomicznych.

W celu prawidłowego dokumentowania procesów związanych z funkcjonowaniem porozumienia CCA jego uczestnicy powinni także zbierać informacje na temat wszelkich zmian porozumienia (takich jak jego warunki, uczestnicy czy sam przedmiot działalności) i ich skutkach oraz informacje o finansowaniu całego projektu w każdym roku jego trwania. Dokumenty zawierające takie wiadomości powinny być zawczasu przygotowane i przekazywane administracji podatkowej po wysunięciu przez nią takiego żądania. Zaznaczyć jeszcze należy, że przedstawiony powyżej katalog nie stanowi minimalnych standardów ani wyczerpującej listy informacji, jakich organy skarbowe mogą od podatnika wymagać.


[1] Przygotowano na podstawie: OECD Transfer Pricing Guidelines for Multinational Enterprises and Tax Administrations, rozdz.VIII, Paryż 2010 roku.

© DMS TAX Sp. z o.o. 2014

Właściwe wsparcie
dla Twojego biznesu

Świadczymy usługi z zakresu:

 Zobacz >>

Masz kontrolę cen transferowych? Skorzystaj
z pomocy ekspertów DMS TAX.

Skontaktuj się z nami:

Kontrola cen

lub zadzwoń:
+48 71 79 25 991