top

Zaaplikuj
czekamy na Ciebie

Zespół Cen Transferowych wiesz co potrafisz w TP

Czujesz potrzebę zmiany, praca w średniej przyjaznej firmie we Wrocławiu, bez korporacyjnego stresu, formalizmu i procedur na parzenie kawy pracujemy pomiędzy 8 a 17 równocześnie mamy czas na … życie.

Istota cen transferowych w sensie podatkowym

Natalia Kaczorowska, DMS TAX

Ceny transferowe są cenami, po których przedsiębiorstwo przekazuje towary oraz dobra niematerialne lub świadczy usługi podmiotom powiązanym. Należy przyjąć, iż podmiotami powiązanymi (stronami transakcji) mogą być oddziały, filie, zakłady bądź też inne przedsiębiorstwa, które wchodzą w skład grupy przedsiębiorstw tworzących np. grupę kapitałową. 

W związku z tym, że zjawisko cen transferowych może zostać wykorzystane do minimalizacji obciążeń podatkowych, w tym celu ceny transferowe należy zdefiniować jako „ceny towarów, usług, wartości niematerialnych i  honorariów w transakcjach między powiązanymi stronami, np. różnymi częściami międzynarodowego przedsiębiorstwa”.[1] Przy czym należy wskazać, iż ceny te mogą różnić się od cen w porównywalnych transakcjach, zawartych przez podmioty niepowiązane, ze względu na fakt, iż ceny te nie zostały wynegocjowane na wolnym rynku. 

Ceny transferowe kształtowane są w stosunku do transakcji zawieranych pomiędzy podmiotami powiązanymi, które mogą dotyczyć: świadczenia usług, udostępniania wartości niematerialnych i prawnych, udzielania pożyczek bądź sprzedaży towarów.
W wielu przypadkach są to transakcje zawierane pomiędzy spółką matką a jej zagranicznymi bądź krajowymi spółkami córkami lub też bezpośrednio pomiędzy spółkami siostrami – uznawanymi za podmioty powiązane.

Cechą charakterystyczną cen ustalanych przez podmioty powiązane we wzajemnych transakcjach jest to, że podmioty te mają pewną swobodę w ich kształtowaniu opartą o zakres wyboru ich poziomu. Czynnikami mającymi wpływ na poziom ustalenia ceny transferowej przez podmioty powiązane są czynniki zewnętrze i wewnętrzne. Do zewnętrznych czynników możemy zaliczyć: taryfy absolutne i relatywne różnice w opodatkowaniu, przyjazny charakter polityki rządowej oraz kursy walut. Do wewnętrznych czynników zaliczamy: majątkowe zróżnicowanie podmiotów zależnych, udziały w rynku jakimi one dysponują. Powyższe wpływa nie tylko na poziom ustalenia cen transferowych, ale także, co jest tego konsekwencją, na zysk i transfer dochodów.[2] 

W praktyce podmioty powiązane ustalając ceny wzajemnych transakcji nie we wszystkich przypadkach kierują się zasadami rynkowymi co prowadzi do pojawienia się ryzyka podatkowego związanego ze zjawiskiem przerzucania dochodów. Dzieję się tak wtedy, gdy ustalając ceny za wzajemne świadczenia przedsiębiorstwa powiązane zawyżają je bądź zaniżają. Wówczas mogą one wykorzystać różnice w opodatkowaniu występujące między jurysdykcjami podatkowymi państw na terytorium, których działają dane podmioty biorące udział w transakcji. Oczywiście dochody przerzucone zostają zazwyczaj do państw na terytorium, których obowiązują preferencyjne stawki opodatkowania. Dzięki manipulacji cenami transferowymi przedsiębiorstwa te mają możliwość sterowania poziomem opodatkowania całej grupy kapitałowej.

Powyższe wskazuje, iż ceny transferowe mogą zostać uznane za skuteczne narzędzie w przerzucaniu dochodów między przedsiębiorstwami powiązanymi. Celem takiego działania jest wygenerowanie niewielkiego poziomu efektywnej stopy podatkowej traktowanej dla całej grupy kapitałowej. Ponadto celem przerzucania dochodów może być również dążenie do poprawy wyniku finansowego przez przedsiębiorstwo dominujące w strukturach grupy wielonarodowej bądź może być ono związane również z naliczeniem premii od wyniku dla kadry zarządzającej spółką dominującą. Transfer dochodów między przedsiębiorstwami powiązanymi, co do zasady, może się odbywać przez zawyżenie kosztów nabycia dóbr, usług bądź też przez zaniżenie przychodu.[3]

W sytuacji, gdy na terytorium Polski dochodzi do zmniejszenia dochodu podatnika związanego z dokonywaniem transakcji z podmiotami powiązanymi, organy podatkowe mogą skorzystać z instytucji przypisania dochodu w taki sposób, aby w rozliczeniu podatkowym nie zostały odzwierciedlone szczególne warunki transakcji, które wynikają z powiązań między tymi podmiotami. Organy podatkowe określają dochód, od którego następnie wymierzają podatek w drodze oszacowania kierując się jedną z wybranych metod przewidzianych w przepisach prawa.

Poza tym cena określona przez podmioty powiązane wpływa również na wysokość obrotu, który jest podstawą opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Obrót szacowany jest w oparciu o przeciętne ceny (pomniejszone o podatek) stosowane w danym regionie bądź też na danym rynku w dniu, w którym było wykonane świadczenie.

Omawiając istotę cen transferowych należy wskazać na dwie z najważniejszych funkcji cen transferowych jakimi są: funkcja podziału dochodu oraz funkcja sterowania. Funkcja podziału dochodu odgrywa bardzo ważną rolę z punktu widzenia podatkowego, gdyż podmioty powiązane ustalając ceny realizowanych pomiędzy sobą transakcji mają pewien margines swobody decyzyjnej, który wpływa na planowanie podatkowe przedsiębiorstwa. Ceny ustalone pomiędzy przedsiębiorstwami zależnymi determinują przychody i koszty danych podmiotów, a w związku z czym wpływają na rozkład dochodu całej grupy kapitałowej. W konsekwencji czego decydują one w jakiej wysokości będzie opodatkowany dochód.[4]

Z kolei funkcja sterowania jest funkcją o zasięgu ekonomicznym. W ramach tej funkcji możemy wyróżnić: planowanie, kontrolę oraz koordynację. Wszystkie powyżej wskazane czynności wykonywane w ramach funkcji sterowania mają bezpośredni wpływ na działalność danego przedsiębiorstwa.[5]

Rozważając istotę cen transferowych należy zwrócić uwagę na politykę cen transferowych jaką powinno prowadzić dane przedsiębiorstwo. Polityka cen transferowych jest interdyscyplinarnym narzędziem ekonomicznym, które służy do zarządzania przedsiębiorstwem wielonarodowym w wielu aspektach.[6] Prowadzenie świadomej polityki w zakresie cen transferowych powinno uwzględniać kształtowanie cen na zasadach rynkowych, zgodnych z zasadą the arm’s length principle. W praktyce koncerny międzynarodowe ustalają i wdrażają korporacyjne reguły polityki cen transferowych, służące usystematyzowaniu problematyki wyceny transferów w strukturach danej grupy kapitałowej oraz ograniczające ryzyka podatkowe związane z zawieranymi transakcjami pomiędzy podmiotami powiązanymi.[7]

Polityka cen transferowych prowadzi zatem do zgodności dążeń poszczególnych spółek jak i całego przedsiębiorstwa wielonarodowego. Ponadto jej zadaniem jest również motywacja do podejmowania właściwych decyzji przez kadrę kierowniczą poszczególnych spółek jak i całej grupy wielonarodowej. Dzięki prowadzeniu spójnej polityki cen transferowych możliwa jest ocena działalności komórek zarządzających danymi spółkami.


[1] S. Sojak, D. Baćkowski, Ceny transferowe. Aspekt podatkowy, Warszawa 2003, Wydawnictwo ABC, s. 39.
[2] S. Sojak, D. Baćkowski, Ceny transferowe. Aspekt podatkowy, Warszawa 2003, Wydawnictwo ABC, s. 40.
[3] P. Wiśniewski, W. Komer, Ceny transferowe. Analiza regulacji normatywnych, przykłady rozwiązań praktycznych, Wydawnictwo Difin Warszawa 2012, s. 19-20.
[4] M. Jamroży, Ceny transferowe w planowaniu podatkowym, Wydawnictwo Verlag Dashofer Sp. z o.o., Warszawa 2005, s. 7.
[5] M. Jamroży, Ceny transferowe w planowaniu podatkowym, Wydawnictwo Verlag Dashofer Sp. z o.o., Warszawa 2005, s. 7.
[6] S. Sojak, Ceny transferowe. Teoria i praktyka, Warszawa 2001, s. 147.
[7] P. Wiśniewski, W. Komer, Ceny transferowe. Analiza regulacji normatywnych, przykłady rozwiązań praktycznych, Wydawnictwo Difin, Warszawa 2012, s. 19.

Pokaż wszystkie publikacje

© DMS TAX Sp. z o.o. 2014

Właściwe wsparcie
dla Twojego biznesu

Świadczymy usługi z zakresu:

 Zobacz >>

Masz kontrolę cen transferowych? Skorzystaj
z pomocy ekspertów DMS TAX.

Skontaktuj się z nami:

Kontrola cen

lub zadzwoń:
+48 71 79 25 991